tjielp

nano in de tuin. Vogels fluiten. Nano roept: 'foon!'....Wat een klotegeneratie.

jasje

Even leek de hele wereld te vergaan toen ik als elf jarig meisje voor het eerst ongesteld werd, dagen lang huilde om dat te verwerken en mijn vader mij probeerde te troosten met de legendarische opmerking: ' dan kun je nu zelf dat broertje maken dat je altijd wilde hebben' . Ik een kind maken??? Zelf???? Wat een vre-se-lij-ke gedachte. Ik gruwelde.

Het heeft vijf jaar geduurd om bij te komen van die opmerking. Ik was 16, had een mooie Kleindoenradenaar aan de haak geslagen, en in een kledingzaak werd ik verliefd op een klein bordeaux rood houwtjetouwtje-jasje. Als dat kleine kindje dat ik zelf zou kunnen maken, deze jas aan zou mogen, zou dat een hoop goedmaken, en zou het zelfs misschien nog wel eens léúk kunnen worden om kinderen te krijgen... En dus kocht ik het jasje. Ik hing het op mijn kamer als decoratie en droomde over ons kindje dat met zijn blonde lokken en blauwe kijkers erin rond zou rennen, want niet alleen mijn vriends naam had iets Scandinavisch.

Dat blonde kaboutertje is er nooit gekomen. Maar 12 jaar nadat mijn vader mij het schokkende nieuws vertelde, hangt dat jasje wel mooi aan mijn kapstok. En 's morgens als ik naar mijn werk ga, roept er een klein mannetje 'jas aan, jas aan' en komt met dat jasje aangerend, 'piep piep' doet ie zijn armpjes door de mouwen.


Wie had dat ooit verwacht, 9 jaar geleden, dat ik dit jasje toch nog zo snel zou gebruiken?
Oke, dat blonde engelenhaar is er niet van gekomen, maar hey, hoe had ik nou aan kroeshaar kunnen denken toen ik 16 was? Schinnen hield tenslotte wel van buitenlanders, maar buitenlanders hielden niet van Schinnen. Dus moesten wij het in onze jeugd doen met twee donkere kinderen in het dorp, geadopteerd uit Colombia, dus niet eens de real shit. In mijn fotoalbum van vroeger prijkt natuurlijk wel een foto waarin ik in één badje zit met het enige donkere jongetje van het dorp, en aan de muren van onze tienerkamers hingen posters van Afrikaanse kindertjes, en moriaantje natuurlijk, die was ook zo zwart als roet. Maar daar bleef het wel een beetje bij.

Maar ik had dus mooi wel gelijk, toen ik dat jasje 9 jaar geleden tegenkwam: het is zo gruwelijk nog niet om moeder te zijn, als je kind zo'n mooi jasje mag dragen!

Trouwens

ik mag toch aannemen dat die Ander niet vervolgens zich gaat bemoeien met de naam van Nano's zusje, of gaat klagen dat Nano's haar eraf moet, of me helemaal gefrustreerd maakt omdat Hij gewoon alsnog overal doorheen slaapt. Of dat ie gaat zitten zeiken dat ik de afwas niet gedaan heb, te veel achter mijn laptopje hang...Of dat Ie Nano dooie dieren gaat voeren, of ranzige veel te zoete snoepjes. Of dat Ie legerkleding voor um gaat kopen, um gaat uitschelden als nano niet mannelijk en macho genoeg is. Of dat Hij elke vrijdag met zijn vrienden in de kroeg hangt, en ik Hem de volgende ochtend kotsend in Nano's kamer aantref. Of dat Hij bij elk pijntje gaat liggen kermen van de pijn, waardoor ik opeens twee kinderen heb om te verzorgen...

Schijt aan asm-dag

zo. ik heb het even he-le-maal gehad met dat zogenaamde gezellige en leuke alleenstaandemoederschap.ik wil dat er ook eens Iemand Anders tegen nano zegt dat ie niet op het stopknopje in de bus mag drukken, dat Iemand me vóórdat ik twee-en-een-half-uur (!) met een driewieler loop te zeulen, even met Zijn technische inzicht vertelt dat Nano de komende jaren nooooit met zijn voeten bij de trappers zal komen.Dat Iemand Anders eens een keertje de afwas doet, en dat als We dat alletwee verzuimen, ik niet de enige ben die de volgende ochtend tegen een enorme berg aan moet kijken. Dat Iemand als ik met koppijn op de bank lig, me daar rustig laat liggen en intussen al het geklets van Nano aanhoort -liefs in een andere ruimte-. Dat die Ander eens een keer tegen het kdv zegt dat ze met hun kammetjes van de dreadlocks van Nano af moeten blijven, en tegen de gastouder dat de televisie ook wel eens uit mag. Dat die Iemand als vanzelfsprekend thuis bij Nano blijft als ik eens gewoon iets heel saais wil doen, iets waar je geen oppas of vriend voor belt.Dat die Ander ook eens meedenkt over alle praktische problemen die de aankomende reis naar Afrika met zich meebrengt, ipv dat ik me daar in mijn eentje over lig suf te piekeren. En als Hij dan toch aan het meedenken is, kan Ie misschien ook eens bedenken hoe we dat volgende week gaan aanpakken, als de wintertijd weer ingaat, en ik als er geen actie wordt ondernomen, dus opeens elke ochtend veeeels te vroeg met een wakker kind zit opgescheept. Ow ja, uitslapen natuurlijk, dat Hij verdomme er maar eens een keer uitgaat zeg...

Topsport

Sommige mensen lopen eens in de zoveel tijd een halve marathon, anderen staan elke week op een natgeregend veldje achter een bal aan te trappen, naar de tv kijkend met halters te zwaaien, in een sportclub tussen het rondzwaaiend zweet van anderen zich kapot te rennen. Ík ga eens in de zoveel tijd mèt een dreumes van 1,5 twee uur in de trein zitten. Hoewel, zitten, dat is nou net niet wat ik doe eigenlijk.
Met nano in de trein, echt, je moet er een topconditie voor hebben. Nano vindt stilzitten namelijk iets voor oude mensen. Dus loopt nano voortdurend door de coupe heen te banjeren. Bang dat anderen er niet van gediend zijn dat ze in hun rustige treinreis (zij wèl...) gestoord worden door twee vunzige handjes die hen vragen hem op te tillen, ren ik er altijd maar achter aan. Daar gaan de eerste caloriën.Het eerste rondje vallen er altijd wat oh's en ah's voor dat lieve dreumesje dat daar dapper door de trein stapt.Na een kwartiertje beginnen de andere treinreizigers ons te herkennen als we weer eens langs komen wandelen met z'n tweeen. Na een half uur begin ik her en der wat meelijdende blikken te krijgen, als ik weer eens door nano aan mijn hand getrokken door de coupe snel. En na een uur klinken er weer overal oh's en ah's, maar nu voor dat zielige moedertje dat de hele tijd maar achter haar kind aan moet sjokken.
Maar nano heeft nog een veel grotere hobby: traplopen. Hij heeft leren traplopen ìn de trein, en elke keer als we weer in een trein zitten, wil hij even checken of 'zijn' trap nog steeds zo lekker beklimbaar is. Dus klimt mamma achter hem aan, trap of, trap af, trap op, trap af, trap op, trap af -ow we zijn in den bosch- trap op, trap af, trap op, trap af, trap op, trap af, want stel je voor dat de trein opeens stil staat of nano zijn klimskills ineens kwijt is.Op een gegeven moment vindt nano de trappen niet leuk meer, door de coupe heen wandelen ook niet. En dan is het tijd geworden om de grote trucendoos open te gooien. vingerpoppetjes, blokken die door de trien heen wordne gegooid, allerlei eten dat zijn mond in belandt of juist niet, boekjes die opnieuw en opnieuw en opnieuw moeten worden voorgelezen.
Bij slechte wedstrijden, begin ik na tien minuten al af te tellen, nog 2 uur en 15 minuten...nog 2 uur en 10 minuten...Bij betere wedstrijden begint het aftellen na een uurtje afmatting. En heel af en toe win ik een wedstrijd, dan kom ik op de plaats van bestemming niet totaal buiten adem, doorweekt van het zweet, met bessures en spierpijn aan.

Het wordt tijd dat ik eens een medaille ontvang voor die prestaties...

Gomezi

Enigszins zenuwachtig, want het hele dorp had het er al een week over, probeerde ik de nacht door te komen voor de doop van mijn zoon, u weet wel, Nano dion kasaana mukasa marc francis xavier Mevis. In de keuken kraaien al de hele nacht de kippen die morgen voor het bezoek geslacht zullen worden. Ik heb er geen kijkje genomen maar ik schat in dat nast de kippen een berg ingewanden ligt, drukbezocht door een zwerm vliegen, ook klaar om klaargemaakt te worden. Ik kan de slaap niet goed vatten, zou mijn jurk wel passen, is er genoeg eten, hoe zal de dienst verlopen, en hoewel ik speciaal voor zulke gelegenheden op de Albert Cuyp nog sandalen hadden gekocht, zijn deze de afgelopen dagen door het Afrikaanse stof zo aangetast, dat een van Bakers moeders me vriendelijk doch zeer dringend heeft verzocht niet met deze schoenen in de kerk te verschijnen...Als ik eindelijk slaap, word ik om vijf uur gewekt door de harde stem van een van de vele mamma's van Baker. Ze komt me helpen mijn Gomesi (de traditionele jurk die ik voor het eerst van mijn leven zal dragen) aan te trekken. Deze jurk was een geschenk van de enige echte moeder van Baker, en is helemaal op maat gemaakt. Het dragen van deze jurk is duidelijk voor iedereen een teken dat ik deel wil uitmaken van hun cultuur.Eerst krijg ik de ene doek na de andere om mijn billen gebonden zodat die billenpartij van mij eindelijk eens iets voorstelt. Om de boel bij elkaar te houden, knipt mijn aankleedmamma zonder pardon een deel van de rok af die ze draagt. Als we na heel lang prutsen en freubelen eindelijk klaar zijn, blijkt dat deze mamma niet de beste keus was om me te helpen met mijn Gomesi. Hoewel ik haast begin te glunderen als ik de straat op ga en ik echt van alle kanten hoor: 'wow you look so smart', word ik ook bij elk huis naar binnen geroepen omdat elke vrouw wel iets ziet dat niet goed zit aan mijn jurk. Vooral de gouden strik om mijn middel blijkt heel nauwkeurig te komen. Eindelijk in de kerk beland, de mis bijna begonnen, word ik nog eenmaal door een andere mamma van Baker uit de kerkbankjes getrokken. Ze neemt me mee naar buiten, en achter de kerk waar waarschijnlijk tijdens de mis de stoere jongens dingen doen die God echt niet zo bedoeld heeft, wordt er nog een keer flink zwetend gewerkt om mijn jurk goed te laten zitten.

Dan kan ik eindelijk stralend de kerk binnenlopen, door iedereen toegejuicht omdat ik er eindelijk uitzie als een echte Oegandeze mamma. Op mijn arm mijn zoon, waar het natuurlijk eigenlijk om draait vandaag, maar die in zijn witte pakje nogal schraal afsteekt bij zijn moeder. Ze doen de dienst die drie uur duurt speciaal voor mij in het Luganda, zodat ik de taal ook snel onder de knie heb. Het heeft één voordeel: ik word niet afgeleid door alle dingen die gezegd worden en waar ik me vast niet in kan vinden, en beleef zowaar in die drie uur naast de pijn in mijn kont, de hitte, en de drukte om mijn schreeuwende kind stil te krijgen, iets religieus. Onder luid getrommel en gezang wordt mijn liefste ondergedompeld in het water van Afrika. De pastoor blijkt ondanks mijn mooie jurk er bezwaar tegen te hebben dat ik als vegetarier mijn eigen kind vasthou tijdens alle handelingen, dus telkens als er iets belangrijks staat te gebeuren, wordt nano uit mijn handen getrokken.Na drie uur mogen we de kerk verlaten, mijn jurk zit van geen kanten meer, het is heet door de vele doeken die er onder de rok gepropt zijn, en er had best iemand mogen melden dat mijn gomezi ontzettend doorschijnt, gezien mijn gewoonte mijn bh niet omhoog te trekken na het voeden.We komen buiten, mijn kindje is nu ook een kindje van God, maar voor mij iets belangrijker: ik mag eindelijk mijn jurk uit...!

Tradities

Afrika is een continent van tradities, en daar kom je zeker achter als je een kind hebt dat half Afrikaans is. In de afgelopen weken was het ongeveer haasten van de ene traditionele ceremonie naar de andere. En ik moet zeggen dat ik het wel kan waarderen. Uiteraard, nieuwsgierig als ik ben, wil ik van alles de achterliggende gedachten weten, maar helaas gaat de uitleg in de meeste gevallen niet verder dan: 'We African people do things this way.'

Bij aankomst in Bulaga stonden alle vrouwen van de familie klaar. Kakelend als een stel kippen werden Nano en ik bejubeld toen we het busje uitstapten. Geheel naar traditie werd door iedereen die Nano vasthield wat geld in zijn hand of broekzakje gestopt. En vast ook geheel volgens Afrikaanse traditite werd vervolgens dat lieve inimini broekzakje van mijn zoon geplunderd door ons 'huishulpje', maar dat even terzijde.

Bij de eerste ontmoeting met zijn oma, de moeder van Baker, werd Nano's lichaam versierd met een kralenketting die om zijn middel bungelt. De achterliggende gedachte? Het onderscheidt het onderlichaam van het bovenlichaam. Op mijn vraag waarom je dat onderscheid wilt maken, kwamen alleen maar vragende gezichten waarom ik niet snap dat het natuurlijk heel erg fijn is om je onderlichaam van je bovenlichaam te scheiden.

Nano gaat elke dag in bad. Niet zomaar in bad, niet lekker spetterdespet, nee, Nano gaat elke dag in een Afrikaans bad. Van Grootmoeder hebben we een grote pan gekregen vol met mysterieuze kruiden en een laagje water. Elke avond zetten we de pan op het vuur, gieten vervolgens het water in het badje, wassen Nano met het blad van een speciale plant, gieten het water weer terug in de pan en de dag erna doen we weer precies hetzelfde, met hetzelfde water.

Nano heet niet meer Nano. De traditie is, dat de sonname van het kind bepaald wordt door de familie van de vaders kant. Als er een meisje geboren wordt, zijn het de vrouwen die zich beraden over een toepasselijke naam, in Nano's geval waren het dus de mannen. De hele familie is special voor deze gelegenheid bij elkaar gekomen, en terwijl nano door zijn overgrootmoeder hoog in de lucht wordt gegooid, wordt zijn naam bekend gemaakt. Rapapa rapapa en het is geworden: Mukasa Marc. Mukasa betekent de God van de zee, en Marc iets met Jezus die hem altijd lief zal hebbben. Nadat zijn naam bekend is gemaakt, wordt hij van hand op hand gedragen. Elk familielid gooit hem enkele keren in de lucht terwijl zij onder groot applaus wensen uitspreken voor hun nieuwe clanlid. Er wordt vooral gewenst dat Mukasa hard zal gaan werken, veel vrouwen zal krijgen en vooral nooit de vieze goedkope vis hoeft te eten. Vervolgens wordt er een heerlijk diner geserveerd, gemaakt door grandma. (pikant detail is dat de nacht erna de moeder van mukasa kotsend boven een bak hing en de dag erna vier familieleden in het ziekenhuis zijn opgenomen wegens maagproblemen...) De familie is echt ongekend blij met hun nieuwe aanwinst, ik kreeg zelfs tranen in mijn ogen toen ik het gezicht van grandma zag toen ze Nano (en mij) voor het eerst zag, zo'n stralend gezicht heb ik echt nog nooit gezien. Om hun vreugde te tonen hebben ze Nano Mukasa Marc ook maar meteen gekroond tot clanhoofd, net als zijn vader en opa. En dat houdt geloof ik weer in dat hij de rest van zijn leven een trommel en een speer in zijn kamer moet hebben en iets geks onder zijn kussen.

Bij Nano werd deze week ook geheel volgens Oegandese traditie Malaria geconstateerd. Nadat Nano een keer had gehoest, had het hele dorp de diagnose al gesteld: Nano heeft malaria. Na lang aandringen, want hij oogde alles behalve ziek en zijn temperatuur was nog nooit zo perfect geweest, 37,1, hebben we toch maar een bezoek aan de kliniek gebracht in het dorp. 'Mijn zoon hoest en is verkouden', was mijn mededeling. Maar het kon hen weinig schelen, er werd direct bloed geprikt en jawel: Nano heeft malaria. Zo verbaasd als ik was, zo vanzelfsprekend leek het personeel en mijn omstanders het te vinden. En met het zelfde gemak waarmee de diagnose was gesteld werd me een hele berg medicijnen toegestopt die ik allemaal drie keer daags bij hem naar binnen moest zien te proppen. Erg in de war, want mijn moederinstinct zei toch echt dat Nano gewoon verkouden was, maar ja, een ziekte als malaria ontkennen zou wel heel slecht zijn, ben ik maar an de zware keur begonnen. Na drie dagen werd Nano pas echt ziek. Hij wilde niet meer drinken, was erg duf, een lachje kon er niet vanaf, en hij sliep 20/7. Ziek van de gedachte dat Nano ernstig ziek aan het worden was in dit gekke land, besloot ik toch maar eens een échte arts op te zoeken. En in het internationale hospital werd mijn moederinstinct ontzettend bevestigd; Er was in zijn hele lichaam geen spoortje malaria te vinden, had er ook de laatste weken niet ingezeten, en alle kwalen die hij nu had, waren bijwerkingen van de medicijnen die hij onnodig toegediend had gekregen...Ook na dit verhaal krijg ik nog minimaal 5 keer per dag van familie, dorpsbewoners ed te horen dat nano volgens hen malaria heeft...Och, het is een houvast en zekerheid in deze Afrikaanse onzekere samenleving; als een kind een beetje een dipdagje heeft , heeft het malaria. Makkelijk, duidelijk, en het levert nog geld op ook.

Zondag wordt Nano geheel volgens Oegandees katholieke traditie gedoopt. De naaisters zijn al langs geweest om mijn maten op te meten, dus zondag zal ik pronken in een traditionele ik mag wel zeggen mierzoete jurk (marike, ik weet al wat ik op je bruiloft ga dragen...). Op deze dag krijgt nano ook weer een nieuwe naam namelijk Nano Francis Xavier, naar een of andere heilige. De verhalen over deze vast ook heugelijke dag zullen wellicht later volgen.(maar deze mooie korte dialoog tussen Baker en de Pastoor wil ik jullie niet onthouden:

'Does she know how to pray?'

'No'

'Is she not a Chatolic?'

'No'

'A protastant?'

'No, she is a vegetarian'

LiefsMama Nano Dion Kasaana Mukasa Marc Francis Xavier 

zo anders.

Een jaar geleden had ik denk ik welgeteld 1 minuut nodig om te wennen aan Oeganda. Toen ik de rode aarde zag vanuit het vliegtuig, de hete lucht voelde en de geur rook toen ik het vliegtuig uitstapte, wist ik dat ik me hier thuis zou voelen. Hoe anders is het dit keer.
Als moeder van een deels Oegandees kind, kost het me heel wat meer energie om te wennen.

Want wat valt het zwaar dat je in Oeganda niet alleen moedert, maar dat het hele dorp met je mee moedert. Zelf bepalen wat er met je kind gebeurt, zit er niet in, aangezien bij elke ontmoeting je kind uit je handen wordt gegrist, of het nou slaapt of niet, of de ontmoeting is met een kind dat net zelf op d'r benen kan staan, of een oude dronkaard. Maar het betekent ook dat ik voordurend door iedereen, van jonge snotneuzen van 15 tot wildvreemden, erop wordt gewezen dat ik een slechte moeder ben.Want er zijn nogal wat dingen die ik fout doe; dat ik Nano twee keer per dag een fles geef, wordt als een zonde gezien, een speen is uit den boze, je kind ook maar een seconde laten huilen kan echt niet zonder het hele dorp op je dak te krijgen, hem bijvoeden voordat hij zeven maanden is, is niet verstandig, je kind kleden alsof het heel warm is (want dat is het) is slecht, Nano's vuile was bij je eigen vuile was leggen, is de boze geesten op je afroepen, de operatie die ik na mijn bevalling heb ondergaan had niet gehoeven want met kruiden had he took wel geheeld, als moeder van een half-mzungukind magi k er toch wel echt zorg voor dragen dat mijn kind altijd schone kleding draagt, al is dat vechten tegen de bierkaai want om de minuut zit je kind in de vieze handen van iemand, je kind op de buik dragen is slecht voor zijn nekje en van dat plassertje kan echt wel een stukje af...

Hmmm, ik weet niet of ik het haal om hier binnen vier weken aan te wennen, en ik weet ook niet of ik of Nano daar zoveel beter van word...

Volgende keer een iets positiever verhaal hopelijk over alle tradities waar nano mee te maken krijgt.

LiefsMamaNano

baren en zogen

Ik heb mezelf nooit gezien als een 'geboren moeder', als in dat mijn karakter er ongeveer om schreeuwde moeder te worden. Mijn lichaam daarentegen heb ik wel altijd gezien als volledig gemaakt om voor te planten, te baren en te zogen. Het zal komen door mijn moeders fetisch voor vruchtbaarheidsbeeldjes. Ik heb altijd veel gelijkenissen gezien tussen de venussen van hoe-heet-hij-ook-al-weer waar haar huis mee volgeplempt is, en mijn eigen lichaam. En ik heb zodoende altijd maar aangenomen dat ik dan ook wel net zo vruchtbaar zou zijn. en daarbij zat ik er niet ver naast. Maar dat vruchtbaar zijn, niet meteen betekent dat je een ster bent in baren, kwam ik pak-um-beet 6 maanden geleden achter. Mijn lichaam, hoe veel gelijkenissen ook met de venus-van, bleek helemaal niet zo heel makkelijk in staat er een kind uit te werpen. Och ja, het lag natuurlijk ook aan mijn kleine negertje, die verkeerd lag en aan de pomp van de gyn, die eigenlijk jaren geleden al afgeschreven had moeten worden. Maar nu ik een paar dagen geleden heb ontdekt dat mijn lichaam ook al niet in staat blijkt te zijn fatsoenlijk te zogen, voel ik me door moeder natuur toch wel een beetje in het ootje genomen. Wat wordt hier voor een gek spelletje gespeeld? Heb ik vanaf mijn negende levensjaar voor niks die borsten meegesleept?

Maar als alles dan toch anders blijkt dan dat het altijd leek, dan wil ik toch wel hopen dat dat karakter van mij tòch helemaal geknipt blijkt voor het moederschap... Heb ik toch nog iets...

het gooi

Soms doe je dingen in je leven die je van te voren nooit had verwacht. Met je kind op babyzwemmen gaan bijvoorbeeld.Maar ja; dat kind heb je toch al, en zowel tata als opa kunnen niet zwemmen, dus hey, laten we de tradities eens doorbreken. Daarbij nodigt een mooie bijstandsuitkering natuurlijk ook uit om af en toe eens flink met geld te smijten. En zo komt het dus dat je op een doodnormale woensdagochtend ineens met je baby tussen een groep gooise vrouwen belandt, met een evengrote groep roze vetgemeste michelin-poppetjes, en ik kan u verzekeren: lélijk! De dames kwamen dus uit het Gooi, dat had ik net al even gemeld. Dus toen mijn mooie negertje voor het eerst van z'n leven weer bovenkwam van een duik in het zwembad, werden zijn oren blootgesteld aan gesprekken over au-pairs, baby-psychologen, de PC Hooft-tractoren, het wekelijkse-half-uurtje-aandacht-voor-je-baby, flessenvoeding ('want ik moet ook aan mijn eigen lichaam en carriere denken' en alle eendjes die zwemmen in het waturrrrrrrrrr. Ik geloof dat ik mijn kind toch liever blootstel aan trommelmuziek, zonneschijn en hier en daar een kleine tropenziekte.

Slotles

De voorlopig laatste les

Niet onbelangrijk: hoe blijf je stabiel en zeker van de manier waarop je je leven invult? Hoe zorg je dat je niet gaat twijfelen aan alles wat je ooit als waarheid heb aangenomen? Hoe blijf je dezelfde waarden en normen (nu we het toch over die hoeksteen van de samenleving hebben gehad) blindelings volgen? Hoe zorg je dat je niet waar je ook bent een ander stukje aarde aan je voelt trekken, alsof je altijd op de verkeerde plek bent? Hoe zorg je dat de keuzes die je maakt altijd helder zijn, zowel voor jezelf als voor je naasten?Deze les is net zo gemakkelijk als al die andere lessen.

Het antwoord luidt: laat uw horizon voor wat het is, ga niet op reis, verzet geen stap buiten de deur, blijf zitten waar u zit, houd uw adem in, maar stik niet.

(deze les helpt ook tegen verbittering)

(houd er svp wel rekening mee dat als u deze les opvolgt, u vanzelf een aantal lessen voor uzelf uitsluit. Maar daar u zich aan deze les houdt, zal uw keuze wel helder zijn, dus maak u niet druk...ook al zit u niet in een land waar het niet druk-maken u met de paplepel wordt ingegoten...)

Les 8

Hoe word ik nou een echte Oegandees?

U weet nu al een hoop, dat wil zeggen; als u alle voorgaande lessen beheerst. Maar hoe wordt u nou een echte Oegandees? Oegandezen zijn net gewone mensen maar er zijn een aantal dingen waar u op moet letten.

Zorg bijvoorbeeld dat u lijdt aan totale zelfoverschatting. Het woord Fantastic kunt u dan ook zeer vaak gebruiken, vooral als u iets wilt classificeren wat met uzelf te maken heeft. Er zit echter een addertje onder het gras; als mensen dicht bij u komen (in de figuurlijke zin), moet u juist laten zien dat u eigenlijk, als puntje bij paaltje komt, een behoorlijk laag zelfbeeld heeft.

Ben vriendelijk. Een Oegandees is iemand met een glimlach op zijn gezicht.

Vergeet u gevoel voor humor. Een Oegandees houdt niet van humor. Echter; er is één dag in het jaar dat u wel een geintje kunt uithalen, Fools day (1 april). Een suggestie: zeg tegen iemand dat er telefoon is voor diegene. Als deze de telefoon vast heeft, blijkt er helemaal niemand aan de andere kant van de lijn te zijn. Vergeet niet zo hard te lachen als u zou doen als u de beste grap ooit heeft gemaakt.

Voor de vrouwen: Aletta Jacobs is hier nog nooit geweest. Verwacht dus niet dat er hier iets bestaat als gelijkheid tussen mannen en vrouwen. Ga dan ook niet de geëmancipeerde vrouw uithangen. Dus; als uw man u iets beveelt, doet u dat. Geen gesputter, geen ja maar ik... Nee u bent een vrouw. Weigert u toch, dan moet u niet gaan klagen dat u man u met een stok op uw kont slaat. Vrouw zijn betekent ook: niet staand drinken, geen bh dragen, produceren en daar vooral niet bij plannen, uw lichaam verkopen voor een bord chips and chicken of een Nile Special. (Met andere woorden: voor al die feministische vrouwen in Nederland die eigenlijk een beetje balen dat de feministische golf min of meer voltooid is; kom naar Oeganda, word een Oegandees. Hier kunt u nog oprecht zeggen dat u vindt dat vrouwen niet hetzelfde behandeld worden als mannen.)

Hou van dik. Als er een dikke vrouw langskomt, kunt u haar aanspreken met: 'Ow, hello, fat lady' Vetrollen zijn voor u ook een goede reden om van iemand te houden : 'ow i love you so much because you're so fat' (ja, Oeganda, het paradijs voor de ietwat dikkere medemens)

Oegandezen wonen in Afrika dus:
-Maak u niet druk, daar is het te warm voor. Alles komt wel een keer goed.
-Haast u niet.
-Vergeet u handelsgeest. U zou behoorlijk door de mand vallen als u blijkt een bedrijf te kunnen runnen. Denk dan ook nooit na vóórdat u iets doet. U leeft hier en nu, niet in het verleden, maar zeker ook niet in de toekomst.

Dans: als u muziek hoort, hoort u te dansen. Als u in een winkeltje staat en wacht tot u kunt betalen, als u op straat muziek hoort, op uw kamer, tijdens filmen. Ook als u geen muziek hoort kunt u dansen.

Leef buiten uw huis. Het leven is op straat, het gezin de hoeksteen van de samenleving? Mijn neus: de straat zonder straatsteen de hoeksteen van de samenleving.(wilt u weten wat u zoal op straat kunt doen? Jumping up and down, zie les 6 voor meer details)

Verhef uw stem. Ook als u over de meest normale koetjes en kalfjes praat is het raadzaam te praten alsof u de grootste ruzie heeft. Mocht u echt ruzie hebben, bijvoorbeeld met uw echtgenote omdat ze vreemd is gegaan, maak er dan helemaal een mooie vertoning van, en schroom niet deze show op straat weg te geven.

Ben bang voor Nightdancers. Ga na twaalven niet in uw eentje dorp-inwaarts. Mocht u onverhoopt toch van het pad afmoeten, neem dan een bananenblad mee die u bij een eventuele ontmoeting met een Nightdancer in zijn anus kunt stoppen, daar schijnen ze niet terug van te hebben. Sla het douchen over als er net iemand in het dorp is overleden. Nightdancers zijn de avond na een sterfgeval erg actief; het risico dat u er een in de douche tegenkomt, is te groot om te nemen.

In tegenstelling tot wat bovenstaande suggereert: ben schoon en ijdel. Was uw slippers minimaal een keer per dag. Lak uw teennagels. Ga eens per week naar de kapper om het meest waanzinnige kapsel op uw hoofd te planten, ook als u daardoor uw kinderen een dag niet kunt voeden.

Ben zo belsuitenloos als de pest. Enigszins moeilijke beslissingen kunt o overlaten aan God. Als iemand u vraagt of u iets wel of niet gaat doen, kunt u zodoende simpelweg antwoorden met: "if God wishes". Doe vervolgens niks, u zult vanzelf merken of God het wel of niet zo gewild heeft.

Les 7

Kookles voor gevorderden.

Hoewel ik nog weinig reacties van uw kant heb mogen ontvangen omtrent de door u al dan niet geboekte successen naar aanleiding van mijn lessen (komen de leuke filmschooltjes al als paddestoelen uit de grond? Iedereen al beroemd? Al aan het genieten van het zalige niks doen?), ga ik er vanuit dat de tot nu toe behandelde stof bij u allen bekend is. U bent dus allen in staat een culinaire Oegandeze maaltijd voor te schotelen. Mooi.

Er is echter een klein detail dat ik in de vorige les min of meer met opzet vergeten ben te noemen, en wat deze vervolgles noodzakelijk maakt.Er zal een moment komen dat uw lichaam niet meer wilt. Dat bij elke bruine boon die in de buurt van uw mond komt, alle ingewanden die ook maar enigszins met de spijsvertering van doen hebben u op alle mogelijke manieren duidelijk zullen proberen te maken dat ze niet zitten te wachten op nog meer bruine bonen. Dat alleen al bij de aanblik van een droge homp posho uw slokdarm de posho van de voorgaande dag omhoog zal toveren, enkel en alleen om u te laten merken dat uw lichaam voorlopig genoeg van deze plaatselijke delicatesse heeft. Er zullen voor u bijzonder onprettige tijden komen waarbij u badend in het zweet boven een gat hangt. U zult uw Oegandeze vrienden vertellen over hoe uw lichaam protesteert, en als reactie zult u van iedereen een geheimzinnige, samenzwerende lach ontvangen, alsof ze willen duidelijk maken: 'Je hebt het grote geheim van Oeganda ontdekt, nu hoor je bij ons!' U zult er alles aan doen de volgende maaltijd over te slaan (door uw kamer op slot te doen, weg te vluchten). U eet nog liever niets dan weer posho en bonen (en als u dan een stukje voor op een of andere site zou schrijven, zult u merken dat uw lichaam zelfs bij het schrijven van deze woorden een kokhalzing in gang zal zetten).U houdt dit gerust een aantal dagen vol (een beetje honger hoort toch ook wel bij Afrika, kunt u denken om de moed erin te houden, en ten slotte kwam het ook vóórdat uw lichaam begon te protesteren regelmatig voor dat door gebrek aan geld of zin bij de kok er geen eten was) maar er komt een dag dat uw maag ook hier tegen begint te protesteren. Geen paniek. Loop het dorp in, ga naar een van de vele rolex-shops, te herkennen aan, uh, een hokje met een gat, zoiets. Zorg dat u voldoende geld bij u heeft (500 USH, ja een diepte investering, want omgerekend wel 20 eurocent). Mocht het meezitten (er is olie aanwezig om te bakken, de eieren zijn niet op, er is meel, de kok is around) dan kunt u een heerlijke ROLEX bestellen. U zult na al die bonen versteld staan over dat Oeganda blijkbaar ook nog in staat is iets van voedsel te produceren wat zowaar zelfs de moeite waard is om in Nederland te introduceren. Een rolex; een chapati (een soort pannenkoek, zonder ei) met daarop een gebakken ei, dan schijfjes tomaat, kool en zout, oprollen, en u heeft de ideale snack.En zo vergeet u even dat u in Oeganda bent, het land dat er alles aan doet om het uw lichaam niet naar haar zin te maken. En dat is die diepte-investering wel waard.